Пра колер і святло простай мовай: поўнае кіраўніцтва

 

Што такое святло і колер

  Святло — гэта электрамагнітнае выпраменьванне, якое ўспрымае наш вочы. Колер — вынік узаемадзеяння святла з аб'ектам, які адлюстроўвае пэўныя даўжыні хваль, а астатнія паглынае. Цікава: Кароткія хвалі святла — гэта сіні і фіялетавы, а доўгія — чырвоны. Чым даўжэйшая хваля, тым «цяплейшым» успрымаецца колер. Менавіта таму закаты здаюцца нам такімі цёплымі!    

Уплыў святла на ўспрыманне колеру

  Святло мяняе ўспрыманне колеру, робячы яго цёплым або халодным адносна цені. Напрыклад, белая тканіна ў цёплым сонечным святле можа здавацца жаўтаватай, а ў халодным святле лямпы — блакітнаватай. Пры гэтым колер цені будзе супрацьлеглы колеру святла, гэта значыць, калі святло цёплае, то цені халодныя і наадварот. Гэты прынцып называецца цеплахалоднасць і з'яўляецца адным з галоўных прынцыпаў жывапісу. Прыклад: Вы напэўна заўважалі, наколькі сінія глыбокія цені ў снегу пры святле яркага сонца і ярка-жоўтыя бліскі на асветленых паверхнях сумётаў.      

Любы колер мы ўспрымаем адносна

  Колеры ніколі не існуюць ізалявана. Іх адценне і цеплахалоднасць вызначаецца атачэннем. Напрыклад, шэры колер на фоне аранжавага выглядае прахалодным, але на фоне сіняга здаецца цёплым.     Парада: Калі сумняваецеся ў цеплахалоднасці колеру, паспрабуйце змясціць яго на нейтральны шэры фон.  

Каляровая тэмпература і яе прымяненне

  Каляровая тэмпература вымяраецца ў Кельвінах і вызначае, наколькі «цёплым» або «халодным» здаецца святло.

• Цёплае святло: ад 2000K да 4000K (закаты, свечкі).
• Халоднае святло: ад 5000K да 10 000K (дзённае святло лямпаў, хмарнае надвор'е).

Фішка: Выкарыстоўвайце каляровую тэмпературу, каб перадаць атмасферу. Цёплае святло стварае ўтульнасць, а халоднае — драму.      

Уплыў фону на атмасферу твора

  Фон можа цалкам змяніць успрыманне персанажа. Напрыклад:

• Цёмны фон робіць выяву загадкавай і драматычнай.
• Светлы фон падкрэслівае лёгкасць і чысціню.

Парада: Эксперыментуйце з колерам фону, каб знайсці найлепшае спалучэнне для вашай працы.  

Практычныя парады па працы з колерам

1. Стварайце палітры: Абярыце 2-3 базавыя колеры і паступова дадавайце іх адценні. У падборы палітры вам дапамогуць класічныя схемы каляровых кантрастаў.
2. Параўноўвайце колеры: Змяшчайце адценні побач, каб убачыць, як яны ўплываюць адзін на аднаго.
3. Правярайце на чорна-белым фоне: Гэта дапамагае ўбачыць яркасць і кантраст.
4. Выбірайце дамінуючы колер і колер для акцэнтаў у суадносінах плям па прынцыпе «вялікае-сярэдняе-малое».

     

Прыклады з гісторыі мастацтва

 

• Клод Манэ у серыі «Руанскі сабор» паказаў, як святло ўплывае на колер архітэктуры ў розны час сутак, стварыўшы больш за 100 этюдаў аднаго і таго ж месца ў розны час сутак.
• Ван Гог у сваіх «Сланечніках» выкарыстоўваў яркія цёплыя колеры для перадачы жыццярадаснага настрою.
• Эдвард Мунк у «Крыку» спалучаў чыстыя халодныя і цёплыя адценні для стварэння трывожнай атмасферы.

       

Уплыў святла на тэкстуры і матэрыялы

Матэрыялы рэагуюць на святло па-рознаму:

• Глянцавыя паверхні адлюстроўваюць святло, ствараючы яркія бліскі (металы, металізаваныя тканіны, глянцавы пластык).
• Матавыя паверхні паглынаюць святло (гіпс, папера, шчыльная тканіна, матавы пластык, дрэва).
• Паўпразрыстыя матэрыялы (тонкая тканіна, шкло) ствараюць эфект прасвечвання, свячэння знутры, рассейвання.

Фішка: Выкарыстоўвайце розныя тэкстуры ў адной працы, каб зрабіць яе больш жывой і рэалістычнай.    

Практыкаванні

1. Малюйце адзін аб'ект у розным святле: Цёплае сонечнае святло, халоднае месячнае або электрычнае святло.
2. Эксперыментуйце з фонамі: Паспрабуйце намаляваць аб'ект на белым, чорным і каляровым фоне, каб паглядзець як працуюць каляровыя рэфлексы і як колер фону ўплывае на колер самога аб'екта.
3. Стварайце прыгожыя каляровыя спалучэнні. Кіруючыся схемай кантрастаў, спрабуйце ствараць прыгожыя спалучэнні колераў.

   

Заключэнне

  Колер і святло — магутныя інструменты мастака. Разуменне іх узаемадзеяння дапамагае перадаваць настрой, ствараць аб'ём і кіраваць увагай гледача. Эксперыментуйце, глядзіце на працы класікаў жывапісу і сучасных аўтараў, спрабуйце новыя тэхнікі і не бойцеся памылак — кожнае вашае намаганне набліжае вас да майстэрства.      

Карысныя артыкулы пра колер для мастакоў

• Колер у лічбавым жывапісе — прымяненне колеру ў лічбавым маляванні
• Асновы тэорыі колеру і кампазіцыі — каляровы круг, гармоніі і кантрасты
• Каларыстыка ў жывапісе — мастацтва выкарыстання колеру ў карцінах